Mateusz Erle
Opublikowano wyniki piątej edycji Indeksu Zdrowych Miast. W zestawieniu uwzględniono 66 miast na prawach powiatu, które oceniano pod kątem warunków wpływających na zdrowie, dobrostan i jakość życia mieszkańców.
Kielce znalazły się w grupie 57 miast liczących mniej niż 300 tys. mieszkańców. Stolica województwa świętokrzyskiego zajęła 41. miejsce, zdobywając 35,5 punktu. Wyżej sklasyfikowano m.in. Ostrołękę, Piekary Śląskie, Katowice, Tarnów, Siemianowice Śląskie i Częstochowę. Za Kielcami znalazły się natomiast Bytom, Ruda Śląska, Radom, Świętochłowice, Konin, Przemyśl i kolejne miasta z końca zestawienia.
Wynik Kielc pozostaje poniżej średniej dla grupy miast poniżej 300 tys. mieszkańców, która wyniosła 42,0 punktu. Jednocześnie tegoroczny rezultat należy odczytywać z uwzględnieniem zmian metodologicznych wprowadzonych w Indeksie. Szczególnie istotne było rozszerzenie obszaru „Zdrowie”, który odpowiada za 32,9 proc. końcowego wyniku.
Na tle pozostałych analizowanych obszarów szczególnie wyróżnia się pozycja Kielc w kategorii „Edukacja”. Miasto zajęło w niej 6. miejsce w Polsce.
Wyżej znalazły się jedynie Kraków, Sopot, Opole, Chełm i Rzeszów. Kielce wyprzedziły natomiast m.in. Zieloną Górę, Lublin, Bielsko-Białą i Gdynię.
W tej części Indeksu brano pod uwagę sześć wskaźników. Obejmowały one wyniki egzaminu ósmoklasisty z języka polskiego i matematyki, rezultaty matur z tych dwóch przedmiotów, dostęp dzieci w wieku 3–5 lat do edukacji przedszkolnej oraz odsetek dzieci, na które rodzice otrzymują zasiłek rodzinny. Dane dotyczące egzaminów pochodziły z 2025 roku, natomiast informacje o wychowaniu przedszkolnym i zasiłkach rodzinnych - z 2024 roku.
Wysoka pozycja Kielc w tej kategorii jest więc jednym z najbardziej widocznych elementów profilu miasta w tegorocznym badaniu.
W kategorii „Środowisko” Kielce zajęły 20. miejsce w zestawieniu porównującym wyniki z 2022 i 2026 roku. W pierwszej edycji miasto było na 34. pozycji, co oznacza poprawę o 14 miejsc. Pod tym względem Kielce znalazły się wśród miast, które w ciągu pięciu lat wyraźnie poprawiły swoją lokatę w tym obszarze.
Autorzy raportu zwracają uwagę, że w przypadku Kielc oraz Krakowa poprawa pozycji w kategorii środowiskowej wiąże się m.in. ze zwiększeniem znaczenia polityki środowiskowej i efektami działań dotyczących ograniczania emisji szkodliwych gazów, w tym smogu.
To właśnie środowisko jest jednym z obszarów, w których pięcioletnia perspektywa daje Kielcom korzystniejszy obraz niż sama tegoroczna pozycja w rankingu ogólnym.
Warto podkreślić, że wynik Kielc nie jest bezpośrednią oceną stanu zdrowia mieszkańców. Indeks ma pokazywać warunki tworzone przez miasta w obszarach mających znaczenie dla zdrowia i jakości życia.
W 2026 roku analizowano osiem dziedzin: zdrowie, ludność i pokolenia, usługi komunalne i społeczne, edukację, mieszkalnictwo, środowisko, przestrzeń oraz infrastrukturę. Dane pochodziły m.in. z Banku Danych Lokalnych GUS, ProfiBazy, Agencji Oceny Technologii Medycznych i Taryfikacji oraz Centralnej Komisji Egzaminacyjnej.
W przypadku kategorii „Zdrowie” tegoroczna edycja została rozszerzona o dane dotyczące liczby osób objętych lokalnymi interwencjami prozdrowotnymi oraz wskaźniki związane z dostępnością alkoholu. Autorzy raportu zaznaczają przy tym, że kategoria ta nie jest bezpośrednią miarą stanu zdrowia mieszkańców, skuteczności leczenia ani dostępności świadczeń finansowanych przez NFZ.
Tegorocznego 41. miejsca nie należy również automatycznie traktować jako prostego odpowiednika wyniku z poprzednich lat. Autorzy Indeksu zaznaczają, że zmiana metodologii, zwłaszcza w obszarze zdrowia, wpłynęła na tegoroczne rezultaty wszystkich miast. Część zmian pozycji może być zatem związana ze sposobem pomiaru, a nie wyłącznie ze zmianą sytuacji danego miasta.
Tegoroczny raport pozwala więc spojrzeć na Kielce z dwóch perspektyw: przez pryzmat 35,5 punktu i 41. miejsca w klasyfikacji 57 miast poniżej 300 tys. mieszkańców, a także przez wyniki poszczególnych kategorii, w których pozycja stolicy Świętokrzyskiego jest znacznie wyższa.
Napisz komentarz
Komentarze