Przejdź do głównych treściPrzejdź do wyszukiwarkiPrzejdź do głównego menu
piątek, 6 listopada 2026 13:06
ZOBACZ:
Reklama
Reklama

Artykuły

Reset
17 września obchodzimy Dzień Sybiraka
17 września obchodzimy Dzień Sybiraka
17 września – w rocznicę agresji sowieckiej na Polskę z 1939 r. – obchodzony jest Dzień Sybiraka, który upamiętnia wszystkich Polaków zesłanych na Syberię oraz inne tereny Rosji i Związku Sowieckiego. "Dla historii Polski Sybir ma kluczowe znaczenie" - mówi PAP dyrektor Muzeum Pamięci Sybiru w Białymstoku prof. Wojciech Śleszyński.Inauguracja Światowego Dnia Sybiraka odbyła się w 2004 r. Rangę oficjalnego święta państwowego w Polsce, na mocy uchwały Sejmu RP, zyskał ten dzień w 2013 r. "Sejm Rzeczypospolitej Polskiej oddaje hołd wszystkim Polakom zesłanym na Syberię, inne tereny Rosji i Związku Sowieckiego. Sejm Rzeczypospolitej Polskiej upamiętnia tych, którzy tam zginęli, tych, którym udało się powrócić do Ojczyzny, tych, którzy osiedli w różnych częściach świata, oraz tych, którzy pozostali w miejscu swego zesłania, gdzie kultywowali polskość" - głosi uchwała."Dla historii Polski Sybir ma kluczowe znaczenie. +Sybir+ jest przede wszystkim określeniem emocjonalnym" – podkreślił w rozmowie PAP prof. Wojciech Śleszyński, historyk, dyrektor Muzeum Pamięci Sybiru w Białymstoku. Zaznaczył, że "w języku polskim mamy dwa słowa, czyli +Syberia+ i +Sybir+". "Syberia jest jednak nazwą geograficzną, określającą krainę leżącą za Uralem. Z kolei Sybir oznacza coś więcej niż tylko obszar geograficzny – to jest miejsce zesłań i kaźni, które związane są z czasami imperium rosyjskiego, a później imperium sowieckiego" – zaznaczył Śleszyński.O wywózkach Polaków na Sybir można mówić już od XVIII wieku. Jak natomiast wskazał dyrektor Muzeum Pamięci Sybiru, "główna fala zaczyna się jednak w XIX w., po upadku Powstania Listopadowego, a największe koncentracje osób wywożonych wiążą się z represjami po upadku Powstania Styczniowego".Wywózki w okresie zaboru rosyjskiego miały charakter indywidualny. "Zapadały wówczas wyroki sądowe czy też w trybie administracyjnym w sprawie osób, które były zaangażowane w działalność spiskową przeciwko carowi" – przypomniał Śleszyński. "Nie należy zapominać o represjach, do których doszło w końcu XIX wieku. Przecież to wtedy na Syberię trafił Józef Piłsudski" - wskazał.Wywózki na Syberię jako narzędzie represji były stosowane przez Sowietów podczas II wojny światowej. "Pakt Ribbentrop-Mołotow z 23 sierpnia 1939 r. był ostateczną zapowiedzią wybuchu II wojny światowej. Pierwszym agresorem były Niemcy, ale sojusznikiem nazistowskich Niemiec w 1939 r. był również Związek Sowiecki. W wyniku tego paktu oraz agresji obu totalitarnych reżimów z września 1939 r. został dokonany podział Europy Środkowo-Wschodniej na strefy wspływów, a de facto okupacje: niemiecką i sowiecką" – powiedział Śleszyński. Wschodnie ziemie Polski zostały objęte rządami sowieckimi we wrześniu 1939 r."Od pierwszych dni okupacji sowieckiej rozpoczęły się represje. Najpierw miały one charakter indywidualny. Aresztowano wtedy osoby, które były związane z władzami polskimi w okresie dwudziestolecia międzywojennego" – powiedział dyrektor Muzeum Pamięci Sybiru."Kolejny etap represyjnej polityki Związku Sowieckiego był dla polskiego społeczeństwa szokiem. W lutym 1940 r. doszło bowiem do pierwszej wywózki o charakterze masowym" – zwrócił uwagę historyk. Oprócz osadników wojskowych i cywilnych, a także leśników, represjami zostały objęte ich rodziny: zarówno dzieci, kobiety, jak i osoby starsze. "Trudno powiedzieć, aby kobiety, dzieci czy starcy prowadzili aktywną działalność przeciwko władzy sowieckiej" – podkreślił Śleszyński.Podczas okupacji sowieckiej, do 1941 r., przeprowadzono jeszcze trzy masowe deportacje – w kwietniu i czerwcu 1940 oraz w czerwcu 1941 r. Głównymi obszarami, do których trafiały osoby deportowane, były Syberia, Kazachstan i północ europejskiej części Związku Sowieckiego."Obliczamy, że w wyniku czterech wielkich deportacji minimum 330 tys. Polaków zostało wywiezionych w głąb Związku Sowieckiego. Nie jest to jednak liczba ostateczna, ponieważ na Sybir wywożone były także osoby pomiędzy tymi czterema deportacjami, m.in. dziesiątki tysięcy były wysyłane do łagrów" – wyjaśnił dyrektor Muzeum Pamięci Sybiru.Do dziś nie jest również znana liczba osób, którym udało się z Sybiru powrócić. "Badania nad tą liczbą są jeszcze bardziej skomplikowane niż ustalenie liczby osób deportowanych" – zaznaczył Śleszyński. Wynika to z czynników, które należy rozpatrywać indywidualnie. Deportowane osoby opuszczały Związek Sowiecki w kilku falach – część cywilów wyszła z Armią gen. Władysława Andersa, ale mamy też późniejsze powroty, już po 1945 r. Trzeba też mieć na uwadze to, że im wcześniej ktoś opuścił Związek Sowiecki, tym jego szansa na przeżycie była większa. Wiele zależało także od rejonu, do którego trafiła dana osoba. Ponadto w niektórych miejscach śmiertelność była bardzo wysoka, a w innych znikoma.Mówiąc współcześnie o Sybirakach, mamy na myśli osoby, które przeszły przez Sybir, a dzisiaj one lub ich potomkowie są rozrzuceni po całym świecie. "Łączy ich jednak doświadczenie sowieckich represji" – powiedział historyk. W przypadku osób, które jako kilkuletnie dzieci zostały deportowane na Sybir, stałym motywem wspomnień są matki i ich rola w ratowaniu życia najmłodszych. "Te osoby są dzisiaj w podeszłym wieku, ale zawsze z wielkimi emocjami mówią o bohaterstwie swoich matek" – dodał. Przed wejściem do Muzeum Pamięci Sybiru znajduje się pomnik Bohaterskiej Matki Sybiraczki. "Zdajemy sobie sprawę, że ta symboliczna matka Sybiraczka jest szczególnie ważnym elementem wspomnień Sybiraków" – podsumował prof. Wojciech Śleszyński. (PAP)Anna Kruszyńska 17.09.2022 07:54
17 września obchodzimy Dzień Sybiraka
17 września obchodzimy Dzień Sybiraka
17 września – w rocznicę agresji sowieckiej na Polskę z 1939 r. – obchodzony jest Dzień Sybiraka, który upamiętnia wszystkich Polaków zesłanych na Syberię oraz inne tereny Rosji i Związku Sowieckiego. "Dla historii Polski Sybir ma kluczowe znaczenie" - mówi PAP dyrektor Muzeum Pamięci Sybiru w Białymstoku prof. Wojciech Śleszyński.Inauguracja Światowego Dnia Sybiraka odbyła się w 2004 r. Rangę oficjalnego święta państwowego w Polsce, na mocy uchwały Sejmu RP, zyskał ten dzień w 2013 r. "Sejm Rzeczypospolitej Polskiej oddaje hołd wszystkim Polakom zesłanym na Syberię, inne tereny Rosji i Związku Sowieckiego. Sejm Rzeczypospolitej Polskiej upamiętnia tych, którzy tam zginęli, tych, którym udało się powrócić do Ojczyzny, tych, którzy osiedli w różnych częściach świata, oraz tych, którzy pozostali w miejscu swego zesłania, gdzie kultywowali polskość" - głosi uchwała."Dla historii Polski Sybir ma kluczowe znaczenie. +Sybir+ jest przede wszystkim określeniem emocjonalnym" – podkreślił w rozmowie PAP prof. Wojciech Śleszyński, historyk, dyrektor Muzeum Pamięci Sybiru w Białymstoku. Zaznaczył, że "w języku polskim mamy dwa słowa, czyli +Syberia+ i +Sybir+". "Syberia jest jednak nazwą geograficzną, określającą krainę leżącą za Uralem. Z kolei Sybir oznacza coś więcej niż tylko obszar geograficzny – to jest miejsce zesłań i kaźni, które związane są z czasami imperium rosyjskiego, a później imperium sowieckiego" – zaznaczył Śleszyński.O wywózkach Polaków na Sybir można mówić już od XVIII wieku. Jak natomiast wskazał dyrektor Muzeum Pamięci Sybiru, "główna fala zaczyna się jednak w XIX w., po upadku Powstania Listopadowego, a największe koncentracje osób wywożonych wiążą się z represjami po upadku Powstania Styczniowego".Wywózki w okresie zaboru rosyjskiego miały charakter indywidualny. "Zapadały wówczas wyroki sądowe czy też w trybie administracyjnym w sprawie osób, które były zaangażowane w działalność spiskową przeciwko carowi" – przypomniał Śleszyński. "Nie należy zapominać o represjach, do których doszło w końcu XIX wieku. Przecież to wtedy na Syberię trafił Józef Piłsudski" - wskazał.Wywózki na Syberię jako narzędzie represji były stosowane przez Sowietów podczas II wojny światowej. "Pakt Ribbentrop-Mołotow z 23 sierpnia 1939 r. był ostateczną zapowiedzią wybuchu II wojny światowej. Pierwszym agresorem były Niemcy, ale sojusznikiem nazistowskich Niemiec w 1939 r. był również Związek Sowiecki. W wyniku tego paktu oraz agresji obu totalitarnych reżimów z września 1939 r. został dokonany podział Europy Środkowo-Wschodniej na strefy wspływów, a de facto okupacje: niemiecką i sowiecką" – powiedział Śleszyński. Wschodnie ziemie Polski zostały objęte rządami sowieckimi we wrześniu 1939 r."Od pierwszych dni okupacji sowieckiej rozpoczęły się represje. Najpierw miały one charakter indywidualny. Aresztowano wtedy osoby, które były związane z władzami polskimi w okresie dwudziestolecia międzywojennego" – powiedział dyrektor Muzeum Pamięci Sybiru."Kolejny etap represyjnej polityki Związku Sowieckiego był dla polskiego społeczeństwa szokiem. W lutym 1940 r. doszło bowiem do pierwszej wywózki o charakterze masowym" – zwrócił uwagę historyk. Oprócz osadników wojskowych i cywilnych, a także leśników, represjami zostały objęte ich rodziny: zarówno dzieci, kobiety, jak i osoby starsze. "Trudno powiedzieć, aby kobiety, dzieci czy starcy prowadzili aktywną działalność przeciwko władzy sowieckiej" – podkreślił Śleszyński.Podczas okupacji sowieckiej, do 1941 r., przeprowadzono jeszcze trzy masowe deportacje – w kwietniu i czerwcu 1940 oraz w czerwcu 1941 r. Głównymi obszarami, do których trafiały osoby deportowane, były Syberia, Kazachstan i północ europejskiej części Związku Sowieckiego."Obliczamy, że w wyniku czterech wielkich deportacji minimum 330 tys. Polaków zostało wywiezionych w głąb Związku Sowieckiego. Nie jest to jednak liczba ostateczna, ponieważ na Sybir wywożone były także osoby pomiędzy tymi czterema deportacjami, m.in. dziesiątki tysięcy były wysyłane do łagrów" – wyjaśnił dyrektor Muzeum Pamięci Sybiru.Do dziś nie jest również znana liczba osób, którym udało się z Sybiru powrócić. "Badania nad tą liczbą są jeszcze bardziej skomplikowane niż ustalenie liczby osób deportowanych" – zaznaczył Śleszyński. Wynika to z czynników, które należy rozpatrywać indywidualnie. Deportowane osoby opuszczały Związek Sowiecki w kilku falach – część cywilów wyszła z Armią gen. Władysława Andersa, ale mamy też późniejsze powroty, już po 1945 r. Trzeba też mieć na uwadze to, że im wcześniej ktoś opuścił Związek Sowiecki, tym jego szansa na przeżycie była większa. Wiele zależało także od rejonu, do którego trafiła dana osoba. Ponadto w niektórych miejscach śmiertelność była bardzo wysoka, a w innych znikoma.Mówiąc współcześnie o Sybirakach, mamy na myśli osoby, które przeszły przez Sybir, a dzisiaj one lub ich potomkowie są rozrzuceni po całym świecie. "Łączy ich jednak doświadczenie sowieckich represji" – powiedział historyk. W przypadku osób, które jako kilkuletnie dzieci zostały deportowane na Sybir, stałym motywem wspomnień są matki i ich rola w ratowaniu życia najmłodszych. "Te osoby są dzisiaj w podeszłym wieku, ale zawsze z wielkimi emocjami mówią o bohaterstwie swoich matek" – dodał. Przed wejściem do Muzeum Pamięci Sybiru znajduje się pomnik Bohaterskiej Matki Sybiraczki. "Zdajemy sobie sprawę, że ta symboliczna matka Sybiraczka jest szczególnie ważnym elementem wspomnień Sybiraków" – podsumował prof. Wojciech Śleszyński. (PAP)Anna Kruszyńska 17.09.2022 07:54
Egzamin zdany na 5! Czas na przysięgę
Egzamin zdany na 5! Czas na przysięgę
Strzelanie z karabinka MSBS „Grot”, ewakuacja rannego z pola walki, marsz na azymut, zerwanie kontaktu ogniowego - to elementy egzaminu który świętokrzyscy terytorialsi zdali na piątkę. Sprawdzian kończący szkolenie podstawowe odbył się w piątek 16 września 2022r.  na poligonie w Nowej Dębie. Współdziałanie w jednym „organizmie” jakim jest sekcja lekkiej piechoty to jedno z zadań realizowanych podczas szkolenia podstawowego. Tak zwana „szesnastka” rozpoczyna służbę, to pierwsze szkolenie przeznaczone dla ochotników w WOT . Ponad sześćdziesięciu ochotników 10 Świętokrzyskiej Brygady Obrony Terytorialnej od 3 wrześnie w ramach programu „ Wakacje z WOT” realizuje szkolenie podstawowe oraz wyrównawcze. W trakcie „szesnastki” nowo powołani żołnierze uczą się bezpiecznego posługiwania, strzelania oraz obsługi karabinka MSBS Grot, pierwszej pomocy, zielonej taktyki, topografii, regulaminów oraz musztry. Szkolenie jest realizowane pod okiem doświadczonych instruktorów 10 ŚBOT, a zdobyte umiejętności zostały weryfikowane końcowym sprawdzianem jakim jest „pętla taktyczna”. Egzamin rozpoczęło strzelanie z karabinku MSBS Grot do celów ukazujących się. Następnie będąc jednym „organizmem”, sekcja lekkiej piechoty w pełnym oporządzaniu przemieszczała się w terenie z punku na punkt. Tam czekały przygotowane dla nich zadania. Właściwą drogę odnajdywali na mapie, poruszając się marszem ubezpieczonym, skrycie, bo nie znane im było gdzie i kiedy mogą trafić na zasadzkę. Zadania którym musieli sprostać to między innymi: przetransportować rannego na polu walki, dostarczyć skrzyknę amunicji czołgając się, zorientować się w terenie przy pomocy mapy, busoli, wykorzystać szyki patrolowe  oraz znaki dowodzenia do skrytego przemieszczenia się.. Ważnym elementem pętli była umiejętność zerwania kontaktu ogniowego w trakcie zasadzki. Pętla trwała przez całą dobę i odbyła się na terenie Ośrodka Szkolenia Poligonowego Wojsk Lądowych Dęba. Wieczorem po zakończonym egzaminie żołnierze podzielili się swoimi doświadczeniami podczas wspólnego ogniska w którym uczestniczył ppłk Sławomir MACHNIEWICZ z-ca dowódcy 10 ŚBOT. Przed Terytorialsami jeszcze przysięga, która odbędzie się  18 września 2022 r. o godzinie 12:00 na Rynku w Sandomierzu. W czasie uroczystości ponad 60 Terytorialsów wypowie słowa roty przysięgi „ Ja żołnierz Wojska Polskiego, Przysięgam !!!” Zapraszamy wszystkich na tą podniosłą uroczystość. - podkreśla płk Piotr HAŁYS dowódca 10 ŚBOT. Obecnie w szeregach 10 ŚBOT służy ponad 1800 żołnierzy. Terytorialsi 10 ŚBOT od samego początku aktywnie działali najpierw w ramach operacji #OdpornaWiosna, później #TrwałaOdporność niosąc pomoc lokalnej społeczności. W ramach akcji #SilneWspracie ramię w ramię z funkcjonariuszami @Straż Graniczna codziennie pełnią służbę na granicy polsko-białoruskiej. Źródło: 10 ŚWIĘTOKRZYSKA BRYGADA 17.09.2022 07:42
Uwaga roboty drogowe
Uwaga roboty drogowe
Miejski Zarząd Dróg w Kielcach informuje, że w nocy z  21/22.09.2022 r. firma Strabag realizująca budowę drogi dla rowerów w ramach projektu Kielecki Rower Miejski planuje wprowadzić zmiany w organizacji ruchu w rejonie skrzyżowania al. IX Wieków Kielc z ul. Źródłową.Wyłączony zostanie skrajny prawy pas ruchu oraz chodnik na al. IX Wieków Kielc na odcinku pomiędzy ul. Winnicką i ul. Źródłową. Skręt w prawo z al. IX Wieków Kielc w ul. Źródłową możliwy będzie z sąsiedniego, środkowego pasa ruchu. Ruch pieszych zostanie skierowany na ul. Winnicką i ul. Jarońskich. Ponadto wyłączone zostanie przejście dla pieszych przez al. IX Wieków Kielc po zachodniej stronie skrzyżowania z ul. Źródłową i al. Solidarności. Przejście możliwe będzie po wschodniej stronie skrzyżowania.Zmiany w organizacji ruchu obowiązywać będą około jednego miesiąca. Źródło: MZD w Kielcach 17.09.2022 07:34
Wiadomości Świętokrzyskie: morskie opowieści, eko kino i kolejne remonty
Wiadomości Świętokrzyskie: morskie opowieści, eko kino i kolejne remonty
Zapraszamy do obejrzenia najnowszego wydania Wiadomości Świętokrzyskich. 16.09.2022 17:55
Wiadomości Świętokrzyskie: morskie opowieści, eko kino i kolejne remonty
Wiadomości Świętokrzyskie: morskie opowieści, eko kino i kolejne remonty
Zapraszamy do obejrzenia najnowszego wydania Wiadomości Świętokrzyskich. 16.09.2022 17:55
Wiadomości Świętokrzyskie: morskie opowieści, eko kino i kolejne remonty
Wiadomości Świętokrzyskie: morskie opowieści, eko kino i kolejne remonty
Zapraszamy do obejrzenia najnowszego wydania Wiadomości Świętokrzyskich. 16.09.2022 17:55
Wiadomości Świętokrzyskie: morskie opowieści, eko kino i kolejne remonty
Wiadomości Świętokrzyskie: morskie opowieści, eko kino i kolejne remonty
Zapraszamy do obejrzenia najnowszego wydania Wiadomości Świętokrzyskich. 16.09.2022 17:55
Wiadomości Świętokrzyskie: morskie opowieści, eko kino i kolejne remonty
Wiadomości Świętokrzyskie: morskie opowieści, eko kino i kolejne remonty
Zapraszamy do obejrzenia najnowszego wydania Wiadomości Świętokrzyskich. 16.09.2022 17:55
Wiadomości Świętokrzyskie: morskie opowieści, eko kino i kolejne remonty
Wiadomości Świętokrzyskie: morskie opowieści, eko kino i kolejne remonty
Zapraszamy do obejrzenia najnowszego wydania Wiadomości Świętokrzyskich. 16.09.2022 17:55
Wiadomości Świętokrzyskie: morskie opowieści, eko kino i kolejne remonty
Wiadomości Świętokrzyskie: morskie opowieści, eko kino i kolejne remonty
Zapraszamy do obejrzenia najnowszego wydania Wiadomości Świętokrzyskich. 16.09.2022 17:55
Wiadomości Świętokrzyskie: morskie opowieści, eko kino i kolejne remonty
Wiadomości Świętokrzyskie: morskie opowieści, eko kino i kolejne remonty
Zapraszamy do obejrzenia najnowszego wydania Wiadomości Świętokrzyskich. 16.09.2022 17:55
Reklama
Reklama